Türkiyede Bulunan Adalar
Ülkemizde kıyı uzunluğu 1 knı’yi geçen 159 ada vardır. Bunların 109’u Ege’de, 26’sı Akdeniz’de, 23’ü Marmara denizinde, l’i de Karadeniz’ de yer alır. Ama bu adaların arasında yüzölçümü 1 km2?yi geçenlerin sayısı yalnızca 31’dir. Türkiye’nin en büyük adası Ege’deki Gökçeada’ dır (279,24 km2).
Adalarımızın dağılımı, denizlerimizin büyüklükleriyle orantılı değildir. Karadeniz, büyük bir deniz olmasına karşın, ada bakımından yoksuldur: Doğu Karadeniz kıyılarinın tek adası olan Giresun adası, bir kaya parçasıdır; Batı Karadeniz’in tek adası Kefken’in yüzölçümüyse, ancak 0,11 km2’dir.
Buna karşılık Marmara denizi, küçük olmasına karşın adalar bakımından zengindir. Marmara denizinin kuzeydoğusunda, İstanbul’a oldukça yakın bir adalar topluluğu yer alır.Büyükada (5,3$ km2); Hey-beliada (2,46 km2); Kınalıada (1,32 km
; Burgaz adası (14,5 km2); Sedef adfrsı; Kaşık adası (Pide adası); Tavşan adası; Yassıada ve Sivriada (bu son ikisine “Hayırsız adalar” da denir). “Adalar” adı altında İstanbul ilinin bir ilçesini oluşturan bu 9 adanın 5’inde yerleşilmiştir (toplam 18 232 nüf.). İstanbul
boğazındaki tek ada, Kuruçeşme açıklarındaki Galatasaray adasıdır. Marmara denizinin ikinci adalar topluluğu, güneybatıda, Kapıdağ yarımadası açıklarında yer alan Marmara adalarıdır: Marmara adası (117,18 km2 yüzölçümüyle Türkiye’nin ikinci büyük adasıdır); Paşalimanı adası (21,37 km2); Avşa adası (20,62 km2); Ekinlik adası (2,47 km2); İmralı adası (9,98 km2); Koyun adası (1,71 km2). Marmara adaları, yönetim bakımından Balıkesir’in Erdek ilçesine bağlıdırlar.Mar-mara adasında nüfusun büyük bölümü Marmara köyünde (2 211 nüf.) yaşar. Gene deniz kıyısında yer alan Aşmalı, Çınarlı, Gündoğdu, Saraylar, Topağaç köyleriyle birlikte, Marmara adasının toplam nüfusu 5 148’dir.Avşa adasındaki Türkeli ve Yiğitler yerleşme merkezlerinin toplam nüfusu 1 750’dir. Gerek Marinara adasında, gerek Avşa’da üzüm bağlan geniş yer kaplar. Ayrıca, Marmara adasındaki mermer yatakları, İlkçağ’dan bu yana işletilmektedir.
Adalar bakımından zengin olan Ege denizinde, kıyılarımız yakınındaki adaların çoğu sınırlarımız dışında kalır. Ege denizindeki adalardan kuzeyde olanlar 1913’te, güneyde olanlarsa 1911’de Türkiye’den ayrılmış, Gökçeada ve Bozcaada, Lozan antlaşmasıyla Türkiye’ye bırakılmıştır. Ege adalarından sınırlarımız içinde olanlar Türkiye’nin en büyük adafcı Gökçeada’nın (279,24 km2) yanı sıra Bozcaada (36,03 km2), Alibey adası (23,36 km2}, Uzunada (25,39 km2) ve Karaada’dır (9,08 km2).
Ülkemizin en büyük adası Gökçeada, Çanakkale iline bağlı bir ilçedir. 5 978 kişinin yaşadığı (nüfus yoğunluğu 21 kişi) bu adada, nüfusun büyük bölümü ilçe merkezi Çınarlı’da (4 802 nüf.) toplanmıştır. Adada ayrıca 5 köy vardır: Badem-liköy; Dereköy; Kaleköy; Tepeköy; Zeytinliköy. Topraklarının % 26’sı tarıma elverişli olan adada, yerel gereksinimi karşılamak için tahıl tarımı yapılır. Zeytin ağaçları ve üzüm bağları da geniş yer tutar (hayvancılık da gelişmiştir). Gene Çanakkale ilinin ilçelerinden biri olan Bozcaada’da, bütün nüfus (1 722 kişi) adanın tek yerleşme merkezi olan ilçe merkezinde toplanmıştır. Üzüm bağları (şarap üretimi) adalıların başlıca gelir kaynağıdır. Dördüncü büyük adamız Uzunada’da (İzmir körfezinde) yerleşme yoktur; bazı askerî tesisler kurulmuştur. Akdöniz’deki en büyük adamız, Kaş yakınlarındaki Kekova’dır (5,74 km2). Öbür adalar, İçel iline bağlı Dana adası (2,69 km2) ile Muğla iline bağlı Tersane (3,68 km2) ve Domuz (1,93 km2) adalarıdır.
Ülkemizde kıyı uzunluğu 1 knı’yi geçen 159 ada vardır. Bunların 109’u Ege’de, 26’sı Akdeniz’de, 23’ü Marmara denizinde, l’i de Karadeniz’ de yer alır. Ama bu adaların arasında yüzölçümü 1 km2?yi geçenlerin sayısı yalnızca 31’dir. Türkiye’nin en büyük adası Ege’deki Gökçeada’ dır (279,24 km2).
Adalarımızın dağılımı, denizlerimizin büyüklükleriyle orantılı değildir. Karadeniz, büyük bir deniz olmasına karşın, ada bakımından yoksuldur: Doğu Karadeniz kıyılarinın tek adası olan Giresun adası, bir kaya parçasıdır; Batı Karadeniz’in tek adası Kefken’in yüzölçümüyse, ancak 0,11 km2’dir.
Buna karşılık Marmara denizi, küçük olmasına karşın adalar bakımından zengindir. Marmara denizinin kuzeydoğusunda, İstanbul’a oldukça yakın bir adalar topluluğu yer alır.Büyükada (5,3$ km2); Hey-beliada (2,46 km2); Kınalıada (1,32 km
boğazındaki tek ada, Kuruçeşme açıklarındaki Galatasaray adasıdır. Marmara denizinin ikinci adalar topluluğu, güneybatıda, Kapıdağ yarımadası açıklarında yer alan Marmara adalarıdır: Marmara adası (117,18 km2 yüzölçümüyle Türkiye’nin ikinci büyük adasıdır); Paşalimanı adası (21,37 km2); Avşa adası (20,62 km2); Ekinlik adası (2,47 km2); İmralı adası (9,98 km2); Koyun adası (1,71 km2). Marmara adaları, yönetim bakımından Balıkesir’in Erdek ilçesine bağlıdırlar.Mar-mara adasında nüfusun büyük bölümü Marmara köyünde (2 211 nüf.) yaşar. Gene deniz kıyısında yer alan Aşmalı, Çınarlı, Gündoğdu, Saraylar, Topağaç köyleriyle birlikte, Marmara adasının toplam nüfusu 5 148’dir.Avşa adasındaki Türkeli ve Yiğitler yerleşme merkezlerinin toplam nüfusu 1 750’dir. Gerek Marinara adasında, gerek Avşa’da üzüm bağlan geniş yer kaplar. Ayrıca, Marmara adasındaki mermer yatakları, İlkçağ’dan bu yana işletilmektedir.
Adalar bakımından zengin olan Ege denizinde, kıyılarımız yakınındaki adaların çoğu sınırlarımız dışında kalır. Ege denizindeki adalardan kuzeyde olanlar 1913’te, güneyde olanlarsa 1911’de Türkiye’den ayrılmış, Gökçeada ve Bozcaada, Lozan antlaşmasıyla Türkiye’ye bırakılmıştır. Ege adalarından sınırlarımız içinde olanlar Türkiye’nin en büyük adafcı Gökçeada’nın (279,24 km2) yanı sıra Bozcaada (36,03 km2), Alibey adası (23,36 km2}, Uzunada (25,39 km2) ve Karaada’dır (9,08 km2).
Ülkemizin en büyük adası Gökçeada, Çanakkale iline bağlı bir ilçedir. 5 978 kişinin yaşadığı (nüfus yoğunluğu 21 kişi) bu adada, nüfusun büyük bölümü ilçe merkezi Çınarlı’da (4 802 nüf.) toplanmıştır. Adada ayrıca 5 köy vardır: Badem-liköy; Dereköy; Kaleköy; Tepeköy; Zeytinliköy. Topraklarının % 26’sı tarıma elverişli olan adada, yerel gereksinimi karşılamak için tahıl tarımı yapılır. Zeytin ağaçları ve üzüm bağları da geniş yer tutar (hayvancılık da gelişmiştir). Gene Çanakkale ilinin ilçelerinden biri olan Bozcaada’da, bütün nüfus (1 722 kişi) adanın tek yerleşme merkezi olan ilçe merkezinde toplanmıştır. Üzüm bağları (şarap üretimi) adalıların başlıca gelir kaynağıdır. Dördüncü büyük adamız Uzunada’da (İzmir körfezinde) yerleşme yoktur; bazı askerî tesisler kurulmuştur. Akdöniz’deki en büyük adamız, Kaş yakınlarındaki Kekova’dır (5,74 km2). Öbür adalar, İçel iline bağlı Dana adası (2,69 km2) ile Muğla iline bağlı Tersane (3,68 km2) ve Domuz (1,93 km2) adalarıdır.